تأکید بر پیشگیری، شناسایی زودهنگام بیماریها و کاهش هزینههای سلامت
- شناسه خبر: 20066
- تاریخ و زمان ارسال: 7 مرداد 1405 ساعت 22:41
رشت_سرتوک_دکتر سلیمانی با تشریح آخرین اقدامات دانشگاه علوم پزشکی گیلان برای اجرای برنامه پزشکی خانواده و نظام ارجاع الکترونیک گفت: اجرای این برنامه با هدف ارتقای سلامت جامعه، شناسایی زودهنگام بیماریهای مزمن، افزایش دسترسی مردم به خدمات سلامت و کاهش هزینههای درمانی در شهرستان فومن بهعنوان شهر منتخب استان آغاز خواهد شد.
به گزارش سرتوک،دکتر سلیمانی، در تشریح برنامه پزشکی خانواده و نظام ارجاع الکترونیک دانشگاه علوم پزشکی گیلان، اظهار کرد: در حال حاضر حدود ۶۰۰ نفر در شبکه بهداشت استان در قالب برنامه پزشک خانواده روستایی و شهرهای زیر ۲۰ هزار نفر فعالیت دارند و با اجرای مرحله جدید این برنامه، پوشش جمعیت شهرهای بالای ۲۰ هزار نفر نیز در دستور کار قرار گرفته است.
وی افزود: جمعیت هدف این برنامه در شهرهای بالای ۲۰ هزار نفر حدود یک میلیون و ۲۰۰ هزار نفر است و دانشگاه علوم پزشکی گیلان در گام نخست، شهرستان فومن را بهعنوان شهر منتخب برای آغاز اجرای برنامه پزشکی خانواده و نظام ارجاع الکترونیک انتخاب کرده است.
دکتر سلیمانی با اشاره به اقدامات انجامشده برای فراهم کردن زیرساختهای اجرای این طرح گفت: تاکنون ستاد راهبردی برنامه پزشکی خانواده در استانداری تشکیل شده و یک جلسه نیز برگزار شده است. همچنین ستاد اجرایی برنامه در سطح دانشگاه علوم پزشکی گیلان تشکیل شده و تاکنون سه جلسه در این زمینه برگزار شده است. در سطح شهرستان نیز ستاد اجرایی با ریاست فرماندار تشکیل خواهد شد.
وی ادامه داد: در این برنامه تلاش میشود خدمات سلامت با دسترسی آسانتر و در موارد پیشبینیشده بهصورت رایگان در اختیار مردم قرار گیرد. خدمات مرتبط با سلامت دهان و دندان برای گروههای هدف، کودکان زیر هفت سال، مادران باردار، بیماران مبتلا به بیماریهای مزمن و بیماران سرطانی از جمله خدماتی است که در چارچوب این برنامه مورد توجه قرار خواهد گرفت.
دکتر سلیمانی هدف اصلی اجرای برنامه پزشکی خانواده را پیشگیری و شناسایی زودهنگام بیماریها عنوان کرد و گفت: بخش قابلتوجهی از بیماریهای منجر به سکته قلبی و مغزی با عوامل خطری مانند دیابت، فشار خون بالا، چربی خون و کمتحرکی ارتباط دارد. اگر این بیماریها در مراحل اولیه شناسایی و بهموقع کنترل نشوند، میتوانند در ادامه موجب بروز عوارض جدی در اندامهایی مانند قلب، کلیه و چشم شوند و هزینههای سنگینی را به فرد، خانواده و نظام سلامت تحمیل کنند.
وی با تأکید بر اهمیت مراقبت مستمر از بیماران افزود: یکی از اهداف مهم برنامه این است که افراد در معرض خطر، هرچه سریعتر شناسایی شوند و مراقبتهای لازم را دریافت کنند تا از پیشرفت بیماری و بروز عوارضی مانند سکته قلبی، سکته مغزی، نارسایی کلیوی و سایر پیامدهای بیماریهای مزمن پیشگیری شود.
دکتر سلیمانی درباره نحوه ارائه خدمات در برنامه پزشکی خانواده نیز توضیح داد: به ازای هر سه هزار نفر از جمعیت تحت پوشش، یک پایگاه پزشکی خانواده تشکیل میشود که در آن یک پزشک و دو مراقب سلامت فعالیت خواهند کرد. مراقبان سلامت با جمعیت تحت پوشش ارتباط برقرار کرده، افراد را برای ثبتنام و دریافت خدمات دعوت میکنند و پس از تشکیل پرونده، خدمات اولیه متناسب با گروه سنی و بستههای خدمتی تعریفشده به آنان ارائه خواهد شد.
وی ادامه داد: در این فرآیند، افراد از نظر عوامل مختلف مؤثر بر سلامت، از جمله فشار خون، دیابت، چربی خون، وضعیت تغذیه، وزن، میزان فعالیت بدنی، سلامت روان و سلامت دهان و دندان مورد ارزیابی قرار میگیرند و در صورت شناسایی بیماری یا عوامل خطر، مراقبت و درمان لازم با هدایت پزشک خانواده انجام خواهد شد.
وی با بیان اینکه پزشک خانواده باید شناخت جامعی از جمعیت تحت پوشش خود داشته باشد، گفت: پزشک و مراقب سلامت باید مانند یک خانواده بزرگ سه هزار نفری را تحت مراقبت داشته باشند و از وضعیت سلامت افراد این جمعیت آگاهی داشته باشند. این موضوع در مناطق روستایی به دلیل جمعیت محدودتر و ارتباط نزدیکتر با مردم، تا حدودی محقق شده است، اما در شهرها به دلیل پراکندگی جمعیت، نیاز به یک نظام منسجم برای شناسایی و مراقبت از افراد وجود دارد.
دکتر سلیمانی تأکید کرد: پزشکی خانواده صرفاً به معنای ویزیت و درمان بیماری نیست، بلکه باید سلامت افراد را از ابعاد مختلف جسمی و روانی مورد بررسی قرار دهد و تصویری جامع از وضعیت سلامت جمعیت تحت پوشش ارائه کند.
وی همچنین یکی از مزایای مهم اجرای این برنامه را تشکیل پرونده الکترونیک سلامت برای هر فرد دانست و گفت: هر فردی که وارد این برنامه میشود، دارای پرونده دیجیتال سلامت خواهد شد و اطلاعات پزشکی او در سامانه ثبت میشود. در صورت تغییر پزشک خانواده نیز اطلاعات و سوابق فرد برای پزشک جدید قابل دسترسی خواهد بود. این موضوع میتواند به کاهش پراکندگی اطلاعات سلامت و بهبود روند ارائه خدمات کمک کند.
دکتر سلیمانی با اشاره به اهمیت نظام ارجاع در مدیریت درمان بیماران، افزود: یکی از مشکلات مهم نظام سلامت، پراکندگی اطلاعات و سوابق پزشکی بیماران است. ممکن است یک بیمار سالمند بهطور همزمان به چند پزشک متخصص مراجعه کند و هر پزشک نیز داروهای مختلفی برای او تجویز کند. در چنین شرایطی، احتمال تداخل دارویی یا مصرف همزمان داروهای مشابه افزایش مییابد. پزشک خانواده میتواند با دسترسی به سوابق بیمار، داروهای مصرفی او را بررسی و از بروز چنین مشکلاتی پیشگیری کند.
وی ادامه داد: پزشک خانواده در واقع نقش هماهنگکننده خدمات سلامت را بر عهده دارد و باید بتواند اطلاعات مربوط به درمانهای مختلف فرد را در کنار یکدیگر ببیند تا از تجویزهای تکراری، تداخل دارویی و خطاهای احتمالی جلوگیری شود؛ بهویژه در مورد سالمندان و بیماران مبتلا به چند بیماری مزمن که ممکن است همزمان تحت نظر چند پزشک متخصص باشند.
دکتر سلیمانی درباره انتخاب شهرستان فومن بهعنوان شهر منتخب اجرای برنامه پزشکی خانواده در گیلان گفت: از اول شهریورماه، گیلان نیز به جمع دانشگاههای علوم پزشکی کشور که اجرای این برنامه را آغاز میکنند، خواهد پیوست. در این طرح، برای هر دانشگاه و شهر منتخب، یک نماینده از سوی وزارت بهداشت برای پایش روند اجرای برنامه در نظر گرفته شده است.
وی افزود: تلاش ما این است که با برنامهریزی دقیق، یک گام جلوتر از الزامات اجرایی حرکت کنیم. در انتخاب فومن نیز تلاش شد شهری انتخاب شود که جمعیت آن در حدی باشد که امکان اجرای دقیق و قابلکنترل طرح فراهم شود. همچنین تجربه شهرستان فومن در حوزه نظام ارجاع، وجود زیرساختهای فیزیکی مناسب و نزدیکی این شهرستان به مرکز استان، از جمله عواملی بود که در انتخاب آن بهعنوان شهر منتخب مؤثر بوده است.
وی با تأکید بر اینکه اجرای موفق برنامه پزشکی خانواده نیازمند توجه همزمان به حوزه بهداشت و درمان است، گفت: یکی از مهمترین مزایای این برنامه، حضور مراقب سلامت و پزشک خانواده در کنار مردم و تمرکز بر پیشگیری از بیماریهاست. اگر بتوانیم مشکلات و عوامل خطر را پیش از تبدیل شدن به بیماریهای جدی شناسایی و مدیریت کنیم، علاوه بر افزایش کیفیت زندگی مردم، میتوانیم هزینههای نظام سلامت را نیز کاهش دهیم.
دکتر سلیمانی با اشاره به هزینههای بالای درمان بیماریهای پیشرفته، خاطرنشان کرد: تشخیص و کنترل زودهنگام بیماریهایی مانند دیابت و فشار خون میتواند از بروز عوارض شدید و هزینهبر جلوگیری کند. برای مثال، اگر بیماریهای مزمن در سنین پایین تشخیص داده نشوند یا بهدرستی کنترل نشوند، ممکن است فرد در سالهای بعد با عوارضی مانند نارسایی کلیه و نیاز به دیالیز مواجه شود؛ در حالی که پیشگیری و مراقبت مستمر میتواند از تحمیل این هزینهها به فرد و نظام سلامت جلوگیری کند.
وی با اشاره به اهمیت برنامههای پیشگیرانه در کاهش هزینههای سلامت اظهار کرد: سرمایهگذاری در حوزه پیشگیری، در نهایت موجب میشود منابع نظام سلامت به جای صرف شدن برای درمان عوارض قابل پیشگیری، در مسیر ارتقای سلامت و افزایش کیفیت زندگی مردم هزینه شود.
دکتر سلیمانی در پایان تأکید کرد: اجرای موفق برنامه پزشکی خانواده و نظام ارجاع الکترونیک، نیازمند همکاری همه بخشها و مشارکت مردم است. هدف نهایی این برنامه آن است که نظام سلامت از یک رویکرد صرفاً درمانمحور به سمت پیشگیری، مراقبت مستمر، شناسایی زودهنگام بیماریها و مدیریت جامع سلامت افراد حرکت کند؛ رویکردی که میتواند زمینهساز جامعهای سالمتر، بانشاطتر و برخوردار از کیفیت زندگی بهتر باشد.
